Europejski rynek gazu

Kwestie związane z energetyką towarzyszą integracji europejskiej od momentu zainicjowania procesów wspólnotowych na początku lat 50-tych. Znaczenie energii w agendzie politycznej Unii Europejskiej uległo zasadniczemu wzrostowi w połowie pierwszej dekady XXI wieku. Głównymi czynnikami determinującymi tę zmianę stały się agenda klimatyczna Unii Europejskiej, chęć dokończenia budowy wewnętrznego rynku energii oraz konieczność podniesienia poziomu bezpieczeństwa dostaw surowców energetycznych. Wspólnie przyczyniły się one do opracowania legislacji, która w coraz większym stopniu wpływa na kierunki rozwoju europejskiego sektora gazu ziemnego.

W 2006 roku opublikowano Zieloną Księgę „Europejska strategia na rzecz zrównoważonej, konkurencyjnej i bezpiecznej energii”. Na jej podstawie opracowany został w 2008 roku tzw. pakiet klimatyczno-energetyczny. Państwa Unii Europejskiej, uchwalając niniejszy dokument, zobowiązały się do ograniczenia w 2020 roku emisji gazów cieplarnianych o co najmniej 20% w stosunku do poziomu z 1990 roku, zwiększenia udziału odnawialnych źródeł energii w całkowitym zużyciu energii do 20%, a także postawiły sobie za cel ograniczenie zużycia energii pierwotnej o 20%.

Realizacja europejskiej polityki energetycznej wiąże się również z procesem budowy wewnętrznego rynku energii. W tym kontekście priorytetem Unii Europejskiej jest zapewnienie efektywnego, bezpiecznego i konkurencyjnego rynku. W tym celu podjęto prace legislacyjne, które zaowocowały opracowaniem w 2009 roku tzw. III pakietu energetycznego. W jego skład wchodzą między innymi następujące akty prawne: Dyrektywa 2009/73/WE, Rozporządzenie 713/2009 oraz Rozporządzenie 715/2009. W odniesieniu do sektora gazu ziemnego III pakiet zakłada rozdział działalności obrotowej i wytwórczej od przesyłowej, powołanie instytucji działającej na rzecz współpracy organów regulacyjnych (ACER). Nowa legislacja przewiduje również ujednolicenie uprawnień krajowych organów regulacyjnych i zapewnienie ich niezależności, wprowadzenie wspólnych zasad funkcjonowania i rozwoju sieci oraz zwiększenie praw konsumentów.

Zapisy III pakietu ustanawiają także stowarzyszenie operatorów systemów przesyłowych gazu ziemnego – European Network Transmission System Operators for Gas (ENTSOG). ENTSOG, którego członkiem i jednym ze współzałożycieli jest GAZ-SYSTEM S.A., ukonstytuował się w grudniu 2009 roku. Spółka wraz z Operatorami Systemów Przesyłowych z państw Unii Europejskiej współpracuje na jego forum promując dokończenie budowy wewnętrznego rynku gazu ziemnego oraz zapewnienie optymalnego zarządzania i eksploatacji sieci przesyłowej gazu ziemnego, w tym jej właściwego rozwoju technicznego. Zadaniem ENTSOG jest również wypracowanie takich mechanizmów, które zwiększą płynność rynku gazu ziemnego i zagwarantują swobodny przesył tego surowca na obszarze Unii Europejskiej.

Priorytety europejskiej polityki energetycznej nie zostaną osiągnięte bez zapewnienia niezakłóconych i bezpiecznych dostaw surowców energetycznych, od importu których Unia Europejska staje się coraz bardziej uzależniona. W 2010 roku uchwalono Rozporządzenie 994/2010, które wprowadziło szereg rozwiązań mających na celu zapobieganie, bądź też minimalizację skutków przerw w dostawach lub awarii. Wśród nich można między innymi wymienić wprowadzenie standardu w zakresie dostaw, standardu w zakresie infrastruktury oraz intensyfikację współpracy regionalnej i na forum całej Unii Europejskiej.  Rozporządzenie to definiuje ponadto pojęcie odbiorców chronionych, zakłada opracowywanie planów działań zapobiegawczych i planów na wypadek sytuacji nadzwyczajnej, jak również przewiduje zwiększenie przejrzystości i poziomu wymiany informacji.

Zagwarantowanie funkcjonującego zintegrowanego rynku gazu oraz bezpiecznych dostaw gazu ziemnego łączy się również rozbudową infrastruktury gazowej w państwach Unii Europejskiej. W tym kontekście szczególnego znaczenia nabiera konieczność intensyfikacji prac na rzecz rozbudowy sieci wewnętrznej i połączeń wzajemnych. Mając ten fakt na uwadze podjęto działania na rzecz przygotowania średnio- i długoterminowej strategii energetycznej Unii Europejskiej, a także przyjęto projekt Rozporządzenia w sprawie wytycznych dotyczących transeuropejskiej infrastruktury energetycznej, w którym określono zaktualizowaną listę priorytetów infrastrukturalnych oraz zaproponowano wprowadzenie szeregu mechanizmów przyśpieszających implementację projektów infrastruktury energetycznej.


Newsletter
Copyright © 2016 Operator Gazociągów Przesyłowych GAZ-SYSTEM S.A. Wszystkie prawa zastrzeżone.